Podwyższenie alimentów – przydatny poradnik.

Alimenty to nic innego, jak obowiązek ciążący na bliskiej osobie, którą zazwyczaj jest rodzic, współmałżonek. Zazwyczaj jest to osoba   w lepszej sytuacji majątkowej – względem tej uprawnionej do alimentów. W ramach tego obowiązku osoba ta jest zobowiązana do  w  dostarczania środków utrzymania.  Niejednokrotnie obowiązek alimentacyjny może także polegać na osobistych staraniach względem osoby uprawnionej np. matka, która wychowuje dziecko. Forma realizacji tego obowiązku zazwyczaj wynika z orzeczenia sądowego, ewentualnie zawartej ugody, umowy. W przypadku, gdy ustanowiony obowiązek w jakikolwiek sposób nie odpowiada którejś ze stron – pojawia się uprawnienie do jego zmiany na drodze sądowej pozwem o podwyższenie alimentów. Czasami jednak może się zdarzyć, że obowiązek alimentacyjny został ustalony ustnie przez określone strony, bez ingerencji sądu. Wtedy też alimenty nie zostały nigdy prawnie ustalone – w takim przypadku stronie niezadowolonej z ustaleń przysługuje pozew o ustalenie alimentów. 

Kodeks rodzinny i opiekuńczy (w skrócie k.r.o.) w art. 138 wskazuje, iż w przypadku wystąpienia zmiany stosunków, możliwe jest skierowanie żądania o zmianę orzeczenia, bądź umowy z której wskazany obowiązek wynika. Co do zasady, wskazany przepis postuluje prawo do żądania podwyższenia, obniżenia, bądź wygaśnięcia obowiązku alimentacyjnego. Niniejszy artykuł poświęcony jest pierwszej możliwości – powództwo o podwyższenia alimentów.

Kiedy możemy żądać podwyższenia alimentów?

Wskazany przepis, postulujący prawo do żądania podwyższenia alimentów, bardzo ogólnie wskazuje podstawy takiej zmiany. Przez ,,zmianę stosunków” należy rozumieć zaistnienie okoliczności uzasadniających podwyższenie alimentów, jakie nie wystąpiły przy ich wcześniejszym określeniu. Takimi okolicznościami może być np. zwiększenie się potrzeb małoletniego w związku z wiekiem. Wiadomym jest, iż na przestrzeni lat małoletnie dzieci rozwijają się, co wiąże się z koniecznością ponoszenia dodatkowych kosztów ich utrzymania. Alimenty określone dla 4-letniego dziecka z pewnością po kilku latach mogą się okazać niewystarczające. Może się na to przekładać zarówno powstały obowiązek edukacyjny (materiały i przybory szkolne, mundurki),  większe koszty wyżywienia, dodatkowe zainteresowania małoletniego. Poza powodami oczywistymi, wskazać należy także zdarzenia losowe, jak np. ujawnienie się choroby, z którą związana jest konieczność ponoszenia dodatkowych kosztów leczenia, rehabilitacji, odpowiedniej suplementacji.

Trzeba wskazać, iż nie tylko zwiększenie się potrzeb małoletniego może uzasadniać żądanie podwyższenia alimentów. Zgodnie z art. 135 § 1. ,,zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od zarobkowych i majątkowych możliwości zobowiązanego.” Wskazany przepis pokazuje, że na wysokość alimentów bardzo duży wpływ mają także możliwości zarobkowe osoby zobowiązanej. Może się zdarzyć, że Sąd, określając pierwotnie alimenty, określił ich niski poziom z uwagi trudną sytuację materialną  zobowiązanego. Przykładowo: Sąd określając alimenty na rzecz syna uwzględnił okoliczność, że zobowiązany nie posiada wyuczonego zawodu, nie pracuje, a jego zdolności zarobkowe są bardzo niskie i określił alimenty na minimalnym poziomie. W niedalekiej przyszłości matka dziecka uzyskuje wiadomość, iż zobowiązany uzyskał wykształcenie zawodowe, a jego możliwości zarobkowe uległy znacznemu zwiększeniu. W takiej sytuacji zasadne byłoby skierowanie żądania o podwyższenie alimentów, uwzględniających aktualną zdolność zarobkową zobowiązanego.

Niezależnie od powyższych rozważań, trzeba wskazać, iż przesłanki, mające uzasadniać podwyższenie alimentów muszą być obiektywne, aktualne i istotne. Każdorazowo, kierując takie żądanie, konieczne jest przeprowadzenie postępowania dowodowego, które ma wykazać naszą rację w zakresie konieczności podwyższenia alimentów. Zgodnie z art. 6 kodeksu cywilnego ciężar udowodnienia określonej okoliczności spoczywa na osobie, która daną okoliczność podnosi i wywodzi z niej skutki prawne.  Dlatego, gdy w odpowiedni sposób nie uargumentujemy naszego stanowiska, nie załączymy określonych dowodów, mających udowodnić nasze żądanie, Sąd może uznać nasze żądanie za bezpodstawne i je oddalić. 

Sąd dokonując rozstrzygnięcia w przedmiocie podwyższenia alimentów, dokonuje oceny i porównania  stanu istniejącego w dacie uprawomocnienia się poprzedniego orzeczenia, kształtującego obowiązek alimentacyjny, ze stanem zaistniałym w dniu rozstrzygania w przedmiocie podwyższenia alimentów. Mówiąc najprościej – Sąd bada, co się zmieniło od czasu ostatniego wyroku. Jeśli zgromadzony materiał dowodowy wskazuje, że zmiana stosunków miała charakter istotny, uzasadniający podwyższenie alimentów, Sąd uwzględni tą okoliczność w wyroku, który po uprawomocnieniu się zastępuje poprzednie orzeczenie.

Pozew o podwyższenie alimentów należy wnieść się do Sądu Rejonowego właściwego ze względu zamieszkanie osoby uprawnionej do otrzymywania alimentów. Wydziałem właściwym do rozpoznania sprawy jest Wydział Rodzinny i Nieletnich. Wskazany pozew jest zwolniony od jakichkolwiek opłat. Zgodnie z wymogami pisma procesowego, pozew powinien wyraźnie wskazywać żądanie (jakich alimentów żądamy, o ile mają być wyższe od tych dotychczas obowiązujących), uzasadnienie (wskazanie okoliczności uzasadniających nasze żądanie), a także dowody, które mają przemawiać za zasadnością naszego żądania (np. w postaci załączonych do pozwu dokumentów, rachunków itd.).

W przypadku pytań lub wątpliwości w zakresie sformułowania pozwu, bądź reprezentacji w sprawie o podwyższenie alimentów –  zapraszam do współpracy.

Maciej Zieliński

administrator

    Dodaj komentarz